İşitme Kaybı Dereceleri: Hafif Dereceden Çok İleri Dereceye

Bu makalede işitme kaybının nasıl ölçüldüğünü, farklı derecelerin günlük yaşamda ne anlama geldiğini, ne zaman işitme testi randevusu almanız gerekebileceğini ve her derecede hangi tedavi seçeneklerinin yardımcı olabileceğini öğreneceksiniz.

İşitme Kaybı Dereceleri Nelerdir?

İşitme kaybı dereceleri, işitme eşiklerine göre işitme kaybının ne kadar şiddetli olduğunu tanımlayan kategorilerdir. İşitme eşiği, kişinin işitme testi sırasında zamanın en az %50’sinde algılayabildiği en düşük ses düzeyidir.

Bunların işitme kaybı düzeyleri, işitme kaybı evreleri ya da kısaca işitme kaybı dereceleri olarak adlandırıldığını da duyabilirsiniz. Bu terimlerin tümü aynı kavramı, yani işitme hassasiyetinin ne ölçüde azaldığını ifade eder.

Bu derecelerin işitmenin neden değil, ne kadar azaldığını tanımladığını unutmamak önemlidir. İşitme kaybının nedenini veya türünü (örneğin iletim tipi ya da sensörinöral işitme kaybı) açıklamazlar. Aynı derecede işitme kaybı olan iki kişi, hangi frekansların etkilendiğine ve bir ya da iki kulağın söz konusu olmasına bağlı olarak sesleri farklı deneyimleyebilir.

Sonraki bölümlerde hafif dereceden çok ileri dereceye kadar her işitme kaybı derecesi daha ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

İşitme Kaybı Nasıl Ölçülür? (İşitme Testleri, Odyogramlar ve dB HL)

İşitme kaybı, bir odyolog veya işitme uzmanı tarafından yapılan işitme testiyle belirlenir.

Tipik bir işitme testi sırasında:

1. Sessiz bir odada veya ses geçirmez bir kabinde oturursunuz.
2. Kulaklık takarsınız.
3. Farklı frekans ve ses düzeylerindeki bip seslerini veya tonları dinlersiniz.
4. Bir ses duyduğunuzda işaret verirsiniz.

Uzman, her frekansta duyabildiğiniz en düşük sesleri kaydeder. Bu sonuçlar, işitme seviyesi desibeli (dB HL) cinsinden kaydedilir.

• Daha düşük sayılar daha iyi işitmeyi, yani daha yumuşak sesleri duyabildiğinizi gösterir.
• Daha yüksek sayılar, sesleri duyabilmeniz için daha yüksek olmaları gerektiği anlamına gelir. Bu nedenle daha yüksek dB HL sonuçları, işitme hassasiyetinin azaldığını gösterir.

Örneğin “40 dB işitme kaybı”, %40 işitme anlamına gelmez. İşitme kaybı yüzdeyle değil, desibelle ölçülür.

Sonuçlarınız, bazen “işitme grafiği” olarak da adlandırılan bir odyogram üzerinde gösterilir. Bu grafik, düşük frekanslardan yüksek frekanslara kadar duyabildiğiniz en düşük sesleri gösterir.

Konuşma sesleri odyogramın farklı bölgelerinde yer alır. Bazı daha yumuşak ünsüzleri duymak, daha yüksek sesli ünlüleri duymaktan daha zordur. Bu nedenle bazı işitme kaybı türlerinde sesler “yüksek ama anlaşılmaz” gelebilir: Birinin konuştuğunu duyabilir, ancak konuşmanın önemli ayrıntılarını kaçırabilirsiniz.

İşitme Kaybı Dereceleri Tablosu

İşitme kaybı dereceleri normal işitmeden çok ileri derecede işitme kaybına kadar uzanır. Kesin dB HL sınırları kılavuzlara göre biraz değişebilse de her derecenin günlük yaşamdaki anlamı benzerdir.

Aşağıda basitleştirilmiş bir genel bakış yer almaktadır:

Bu işitme kaybı dereceleri, işitme uzmanlarının uygun destek, tedavi seçenekleri ve işitme teknolojilerini önermesine yardımcı olur.

Farklı İşitme Kaybı Derecelerinin Günlük Yaşama Etkisi

Farklı işitme kaybı derecelerinin günlük yaşamdaki etkisi, hem kaybın derecesine hem de dinleme ortamına bağlıdır.

Hafif derecede işitme kaybında şunları yaşayabilirsiniz:

• İnsanlardan sık sık söylediklerini tekrarlamalarını istemek
• Arka plan gürültüsünde duymakta daha çok zorlanmak
• Başkalarının “mırıldandığını” düşünmek

Orta derecede işitme kaybında şunları yaşayabilirsiniz:

• Konuşmaların bazı bölümlerini kaçırmak
• Sosyal buluşmalardan kaçınmak
• Uzun süre dinledikten sonra zihinsel olarak yorulmak

İleri veya çok ileri derecede işitme kaybında şunları yaşayabilirsiniz:

• Kapı zilini, telefon aramalarını veya çalar saati duymamak
• Görsel ipuçlarına büyük ölçüde güvenmek
• İşitme cihazları/implantları olmadan konuşmaları takip etmekte son derece zorlanmak

Yaşadıklarınızın olağan olup olmadığından emin değilseniz yaygın işitme kaybı belirtileri ve olası işitme kaybı nedenleri hakkında daha fazla bilgi edinebilirsiniz

Ne Zaman İşitme Testi Yaptırmalısınız ve Tedavi Seçenekleri

Herhangi bir derecede işitme kaybı belirtisi fark ederseniz atılacak en doğru sonraki adım, profesyonel bir işitme testi planlamaktır.

Aşağıdaki durumlarda işitme testi randevusu almayı düşünün:

• İnsanlardan sık sık söylediklerini tekrarlamalarını istiyorsanız
• Arka plan gürültüsünde konuşmaları takip etmekte zorlanıyorsanız
• Başkaları televizyonun veya müziğin sesinin çok yüksek olduğunu söylüyorsa
• Kapı zilini, çalar saati veya telefon aramalarını kaçırıyorsanız
• Sesler anlaşılmaz, bozuk veya boğuk geliyorsa

Yetkin bir odyolog veya Kulak Burun Boğaz (KBB) uzmanı kapsamlı bir işitme değerlendirmesi yapabilir ve sonuçlarınızı açık biçimde anlatabilir. İşitme kaybınızın derecesine göre işitme cihazı veya diğer işitme çözümleri gibi uygun tedavi seçenekleri önerebilir.

Randevu alıp almamanız gerektiğinden emin değilseniz çevrimiçi işitme testi ilk değerlendirme için bir fikir verebilir. Ancak profesyonel bir değerlendirmenin yerini tutmaz.

İşitme Kaybı Derecesine Göre Tedavi Seçenekleri

Tedavi; bireysel işitme testi sonuçlarınıza, iletişim gereksinimlerinize ve uzman değerlendirmesine bağlıdır.

Hafif ila orta derecede işitme kaybı

• İşitme cihazları, konuşmaları daha net duymanıza çoğu zaman yardımcı olabilir.
• Arka plan gürültüsünü azaltmak ve konuşan kişilere daha yakın oturmak gibi iletişim stratejileri de anlamayı kolaylaştırabilir.

İleri ila çok ileri derecede işitme kaybı

• Güçlü (yüksek kazançlı) işitme cihazları gerekebilir.
• İşitme cihazları yeterli netlik sağlamıyorsa bir koklear implant veya implante edilebilir başka işitme çözümleri açısından değerlendirilebilirsiniz.

Doğru çözüm; işitme kaybınızın derecesi, yaşam tarzınız ve iletişim gereksinimleriniz gibi etkenlerin birlikte değerlendirilmesine bağlıdır.

Herhangi Bir Derecede İşitme Kaybınız Varsa Sonraki Adımlar

Unutulmaması gereken en önemli nokta şudur: Her derecede işitme kaybı olan bireyler için destek seçenekleri mevcuttur.

İşitme kaybı derecelerini anlamak, işitme sağlığınızı destekleyecek doğru çözümü bulma yolunda ilk adımdır.