Tarien Swanepoel
Gepubliceerd jul 24, 2026
Van hoortoestel naar cochleair implantaat: wanneer is het tijd voor meer informatie?
Hoortoestellen helpen veel mensen om beter te kunnen horen. Ze maken geluiden harder en daardoor hoorbaar. Maar soms is het gehoorverlies zo groot dat een hoortoestel niet meer genoeg helpt. Het wordt dan moeilijker om gesprekken te volgen omdat je de spraak moeilijker kunt verstaan. Mensen met ernstig gehoorverlies kunnen zich hierdoor buitengesloten voelen. Luisteren kost vaak veel energie en kan erg vermoeiend zijn. Mensen gaan daarvoor vaak minder deelnemen aan sociale activiteiten. Een cochleair implantaat (CI) kan in dat geval een oplossing zijn. In Nederland worden de kosten van het implantaat, de operatie en de begeleiding meestal vergoed. De operatie is veilig en veel mensen mogen dezelfde dag weer naar huis. Wilt u weten hoe een cochleair implantaat werkt en voor wie het geschikt is? Lees dan verder.
Wat gebeurt er in het slakkenhuis als je gehoorverlies hebt?
De cochlea (het slakkenhuis) zet geluid om in elektrische signalen die naar de hersenen worden gestuurd. Dit gebeurt via de minuscule haarcellen in het slakkenhuis. Als deze haarcellen beschadigd raken, kunnen geluiden niet meer duidelijk aan de hersenen worden doorgegeven.
Je merkt dit als gehoorverlies.
Een hoortoestel maakt geluiden alleen harder, op een manier die passend is bij je gehoorverlies. Hiermee probeert het hoortoestel om geluid beter hoorbaar te maken. Het versterkte geluid gaat naar het binnenoor (slakkenhuis / cochlea). Daar worden de nog werkende haarcellen gestimuleerd, zo goed als dat nog mogelijk is.
Soms is het gehoorverlies zo groot dat een hoortoestel niet meer genoeg helpt. Dan zijn de haarcellen in het binnenoor te veel beschadigd om het geluid nog goed door te geven, zelfs als het al versterkt is. Het kan ook zijn dat je het geluid wel hoort, maar door vervorming nog steeds niet goed kunt verstaan wat er gezegd wordt.
Als een hoortoestel niet meer voldoende helpt, kan een cochleair implantaat (CI) worden overwogen.
Wat doet een cochleair implantaat?
Een cochleair implantaat kan helpen door geluidsinformatie rechtstreeks naar de gehoorzenuw te sturen, zonder gebruik te maken van de beschadigde haarcellen. Deze worden als het ware overgeslagen.
Het cochleair implantaat heeft een bundel met elektroden die een KNO-arts voorzichtig in het slakkenhuis inbrengt.
Het cochleair implantaat heeft een bundel met elektroden die een KNO-arts voorzichtig in het slakkenhuis inbrengt.
De elektrodebundel zorgt ervoor dat de gehoorzenuw in het slakkenhuis direct wordt gestimuleerd. De gehoorzenuw loopt door het hele slakkenhuis, vanaf de basis helemaal door tot diep in het puntje van het slakkenhuis.
Elk deel van de zenuw vangt een andere toon op.
Dit lijkt een beetje op we werking van een piano. Elke toets van de piano maakt een andere toon, van hoog naar laag, net zoals elk deel van de gehoorzenuw een ander geluid opvangt. Daarom is de CI-elektrodebundel zo lang. Zo kan de elektrodebundel de hele gehoorzenuw, en dus alle toonhoogtes stimuleren.
De KNO-arts plaatst de lange elektrode diep in het slakkenhuis, zodat alle verschillende delen van het gehoor gestimuleerd kunnen worden.
Elk deel van de zenuw vangt een andere toon op. Dit lijkt een beetje op we werking van een piano. Elke toets van de piano maakt een andere toon, van hoog naar laag, net zoals elk deel van de gehoorzenuw een ander geluid opvangt.
De gehoorzenuw geeft deze signalen vervolgens naar de hersenen, waar ze als geluid worden geïnterpreteerd.
Elk slakkenhuis is uniek
Ieders slakkenhuis net iets anders qua grootte en vorm, net zoals ieders voeten een beetje in grootte en vorm verschillen. Iedereen zal het er daarom mee eens zijn dat het niet logisch is om een ‘one size fits all’-benadering te hanteren. Niet voor schoenen en niet voor CI-elektrodebundels.
Wat hebben schoenmaten en cochleaire implantaten gemeen?
Iedereen weet hoe ongemakkelijk schoenen zijn die niet goed passen. Pas wanneer een schoen de juiste maat heeft, loopt hij echt comfortabel. Hetzelfde principe geldt voor cochleaire implantaten: ze presteren het best wanneer ze optimaal aansluiten op het slakkenhuis.
Een geïndividualiseerd cochleair implantaat wordt specifiek ontworpen voor de unieke vorm en grootte van de gebruiker. Waarom is dat belangrijk?
Een goede pasvorm helpt iemand om geluiden zo natuurlijk mogelijk te horen.
Hoe bereiken we de best mogelijke hoorresultaten met een cochleair implantaat?
De CI-elektrodebundels van MED-EL zijn lang genoeg om het hele slakkenhuis te bereiken. Daardoor kunnen zij geluiden van hoog tot laag doorgeven. Hoge tonen worden aan het begin van het slakkenhuis gestimuleerd. Lage tonen worden dieper in het slakkenhuis gestimuleerd. Zo kan iemand zoveel mogelijk verschillende geluiden horen.
En wat gebeurt er als de elektrodebundel te kort is?
Als de elektrodebundel te kort is, bereikt deze niet het hele slakkenhuis. Daardoor kunnen geluiden anders of minder natuurlijk klinken. Dit kan het moeilijker maken om geluiden en spraak goed te verstaan.
Vraag om een elektrodebundel die bij jouw unieke slakkenhuis past
Ieder slakkenhuis is anders. Daarom heeft MED-EL verschillende soorten elektroden. De KNO-arts kan de elektrodebundel kiezen die het beste bij de patiënt past. Vraag je KNO-arts daarom nadrukkelijk om dit te doen, voor het best mogelijke resultaat.
Wat doe je als hoortoestellen je gehoor niet meer genoeg lijken te helpen?
Denkt je dat een CI iets voor jou kan zijn?
Praat dan met je audicien of audioloog. Deze kan je meer informatie geven over CI en je doorverwijzen voor verder onderzoek.
Je kunt ook zelf contact opnemen met het audiologisch centrum of de KNO-arts van een Universitair Medisch Centrum, of met het MED-EL Care Center. Zij helpen je graag verder.
Praat eens met iemand die een cochleair implantaat heeft
In Nederland hebben veel mensen al een CI. Dit zijn zowel jonge als oudere mensen. Het kan helpen om met iemand te praten die al een CI heeft. Zo krijg je een beter beeld van hoe het is om met een CI te leven. Via de website van Hearpeers kunt u in contact komen met ervaren CI-gebruikers.
Zij beantwoorden graag al jouw vragen.
Kom je in aanmerking voor een cochleair implantaat? Meld je dan via de link aan voor de volgende MED-EL-informatiebijeenkomst over cochleaire implantaten, online of bij jou in de buurt.
Wil je een informatiepakket over cochleaire implantaten ontvangen? We sturen het graag naar je postadres. Je kunt het hier aanvragen.
Verwijzingen
Tarien Swanepoel
Was dit artikel nuttig?
Bedankt voor uw feedback
Schrijf u hieronder in voor de nieuwsbrief
Bedankt voor uw feedback
Laat hieronder uw bericht achter
Bedankt voor uw bericht. We zullen zo snel mogelijk antwoorden.
Stuur ons een bericht
Veld is verplicht
John Doe
Veld is verplicht
name@mail.com
Veld is verplicht
What do you think?
© MED-EL Medical Electronics. Alle rechten voorbehouden. De inhoud op deze website is alleen bedoeld voor algemene informatieve doeleinden en mag niet worden opgevat als medisch advies. Neem contact op met uw arts of audicien om te weten te komen welk type hooroplossing bij uw specifieke behoeften past. Niet alle producten, functies of indicaties zijn in alle landen goedgekeurd.
Tarien Swanepoel